SKONTAKTUJ SIĘ Z NAMI: +48 502-619-281 E-MAIL: kancelaria@zawartka.pl
DECYZJA O NIEPODLEGANIU – POZORNA UMOWA O PRACĘ

DECYZJA O NIEPODLEGANIU – POZORNA UMOWA O PRACĘ

Oprócz kobiet na działalności, ZUS chętnie kontroluje umowy o pracę. Bardzo często ZUS kwestionuje cały stosunek pracy zarzucając fikcyjność wykonywania umowy. ZUS udowadnia w swojej decyzji, że umowa o pracę została zawarta dla pozoru i w rzeczywistości pracownik nie świadczył żadnej pracy na rzecz pracodawcy, a chodziło jedynie o pobieranie wysokich zasiłków z ubezpieczenia społecznego. W innych przypadkach ZUS podważa wysoką pensję pracownika uznając ją za sprzeczną z zasadami współżycia społecznego. Prawo ZUS do ingerencji w stosunek pracy dały m.in. przychylne temu Sądy. Tworzy to dużą niepewność prawa po stronie pracownika i pracodawcy. Takiej sytuacji sprzeciwił się ostatnio Sąd Okręgowy w Częstochowie wydając odważny, wręcz przełomowy wyrok w dniu 4 października 2019 r. w sprawie prowadzonej pod sygn. akt: IV U 314/19 (publikacja LEX nr 2747485).

Sąd uznał odwołanie za zasadne, zmienił zaskarżoną decyzję i ustalił, że ubezpieczona jako pracownik u płatnika składek podlega obowiązkowo ubezpieczeniom społecznym zgodnie z zawartą umową o pracę.

Wysoka pensja = fikcyjność umowy o pracę?

Sprawa dotyczyła postępowania, w którym ZUS uznał umowę o pracę za pozorną, z uwagi na wysokie wynagrodzenie (10.000,00 zł brutto) i krótki okres zatrudnienia przed powstaniem roszczenia o wypłatę zasiłku opiekuńczego. Zdaniem Zakładu celem stosunku pracy nie było wykonywanie pracy a jedynie uzyskanie odpowiednio wysokiego świadczenia z ubezpieczenia.

4 cechy umowy o pracę

Sąd Okręgowy w Częstochowie rozpoznając sprawę na wstępie wyłożył, że dla ustalenia pozostawania stron w stosunku pracy wymaga się wykazania 4 cech:

  1. konieczności osobistego wykonania pracy w postaci wykonywania czynności w powtarzających się odstępach czasu, w okresie istnienia trwałej więzi łączącej pracownika z pracodawcą,
  2. podporządkowania pracownika pracodawcy
  3. wykonywaniem pracy na rzecz pracodawcy i na jego ryzyko,
  4. odpłatnością pracy. Zasada podporządkowania pracownika polega zwłaszcza na obowiązku stosowania się do poleceń przełożonego, które pozostają w związku z wykonywaną pracą, to jest jej organizacją i przebiegiem.

Pozorność umowy o pracę

Równocześnie w ocenie Sądu, aby móc uznać umowę o pracę za pozorną, strony tej umowy (pracodawca i pracownik) muszą mieć zgodną wolę dokonania pozornej czynności prawnej. Sąd Okręgowy uznał, że o pozorności zawarcia umowy o pracę nie może świadczyć fakt skorzystania przez ubezpieczoną w krótkim czasie po nawiązaniu stosunku pracy ze świadczeń z ubezpieczenia społecznego (zasiłek opiekuńczy), albowiem na datę zawarcia umowy nie było przewidywalne zdarzenie losowe w postaci choroby dziecka ubezpieczonej. Dowodem pozorności nie może być także wysokość wynagrodzenia określonego w umowie o pracę, gdyż żadna ustawa nie zabrania ustaleń tego rodzaju wynagrodzeń. Sąd podkreślił także, że nie bez znaczenia jest fakt, że ZUS pobierał składkę od tego wynagrodzenia nie kwestionując umowy do momentu nadejścia zdarzenia losowego warunkującego wypłatę zasiłku opiekuńczego. Co przy tym istotne i warte uwagi – Sąd jasno i wyraźnie wskazał, że to na ZUS spoczywa ciężar dowodu pozorności umowy o pracę.

REWOLUCJA!!! – ZUS nie ma prawa badać ważności umowy o pracę

Co rzadko spotykane, w uzasadnieniu prawnym wydanego werdyktu Sąd zrugał ZUS pisząc o złamaniu szeregu zasad Konstytucji RP. W pierwszym rzędzie Sąd powołał się na naruszenie zasady legalizmu to jest art. 2 oraz art. 7 ustawy zasadniczej. Patrząc przez pryzmat zasady państwa prawa i wywodzonej z niej zasady dostatecznej określoności prawa Sąd Okręgowy rozważył czy ZUS w ogóle dysponuje kompetencją do weryfikacji ważności umów o pracę? ZUS jako podstawę kompetencyjną wskazał m.in. przepis art. 83 Kodeksu cywilnego oraz przepisy z Kodeksu pracy. Sąd uznał, że ZUS poszedł za daleko i nie miał prawa stosować przepisów Kodeksu cywilnego, bo „sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych nie są sprawami cywilnymi” – napisał w uzasadnieniu Sąd.

Sąd Okręgowy w Częstochowie wyprowadził rewolucyjną tezę uznając, że ZUS nie ma prawa do kwestionowania ważności umowy o pracę:

„Zdaniem Sądu w optyce konstytucyjnych zasad prawa (oraz unijnych praw podstawowych) ZUS nie ma kompetencji do oceny in concreto ważności umowy o pracę na potrzeby systemu ubezpieczeń. Kwestie uprawnień ZUS do oceny ważności umów powinien uregulować prawodawca a nie kreacyjne uchwały SN czy z praktyki ZUS pomijające Konstytucje RP

Jest to pogląd bardzo odważny, w opozycji do dotychczas głoszonych i uznawanych za niepodważalne racji ZUS do ingerencji w umowy o pracę. Sąd Okręgowy w Częstochowie uznał wprost, że przepisy na które powołał się ZUS w wydanej decyzji interpretowane w ten sposób, że stanowią podstawę kompetencyjną dla organu do oceny ważności umowy o pracę są sprzeczne z art. 2, 7, 10, oraz 87 Konstytucji.

Sąd Okręgowy dostrzegł, że kreowanie wad umów o pracę z odwołaniem się do zasad współżycia społecznego działa tylko w jedną stronę – to znaczy zyskuje na tym Skarb Państwa kosztem obywatela. Sąd wyraził w swoim wyroku sprzeciw i brak zgody na takie nierówne i nieobywatelskie stosowanie prawa.

Chapeau bas

Na koniec niniejszego wpisu – mocne przesłanie zaczerpnięte wprost z uzasadnienia wyroku SO w Częstochowie sygn. akt: IV U 314/19 (publikacja LEX nr 2747485):

„Organy stosujące prawo nie mogą kreować ograniczeń działalności gospodarczej bo tworzą stan ekstremalnej niepewności prawa naruszając art. 2,art. 7 i art. 22 Konstytucji. Akceptacja praktyk ZUS tworzy stan niepewności co do obowiązującego prawa i wiążących stron umów dotyczących sfery obrotu gospodarczego. ZUS swoimi praktykami kreuje nowe poza ustawowe jej ograniczenie. Ważność każdej umowy o pracę zależy od kaprysu organu stosującego prawo, który w dowolnym czasie zmienia jej charakter i na nowo definiuje jej treść lub ocenia ważność umowę. ZUS weryfikuje umowy tylko wtedy gdy ubezpieczony pobierze jakiekolwiek świadczenie z ZUS, co nie przeszkadza, iż pobiera składki od umowy zgodnie z jej treścią.

ZUS nie ma podstaw kompetencyjnych do unieważnienia umów o prace nie ma bowiem instytucji nadużycia prawa publicznego nadto unieważnianie z mocą wsteczna narusza wprost formułę art. 2 Konstytucji. ZUS przyjmując składkę od odwołującej akceptuje umowę o prace by w momencie ziszczenia się ryzyka ubezpieczeniowego odmówić jej akceptacji. Praktyka taka narusza standardy państwa prawa.”

Takich odważnych Sędziów i niezależnych od władzy publicznej Sądów nam potrzeba!!!

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Skontaktuj się z nami:

tel.: 502-619-281

e-mail: kancelaria@zawartka.pl

KLIKNIJ W ZAKŁADKĘ KONTAKT

Dodaj komentarz

Close Menu